السيد محمد علي الأبطحي
508
مسائلى از فقه شيعه ( فارسي )
مسائل قصاص ودية ( مسأله 2714 ) : اگر بالغ عاقل عمدى وبه ناحق مسلمانى را بكشد ، با تحقق شرايط در قاتل ومقتول ، ولى مقتول مىتواند أو را به عنوان قصاص بكشد ، يا عفو كند ، ويا - به مقدارى كه مىآيد - دية بگيرد . اما اگر از روى خطاى محض بكشد ولى مقتول حق ندارد أو را بكشد ، مانند اين كه براي حيواني تير بيندازد واشتباهى كسى را بكشد ، اما مىتواند از عاقله يعنى خويشان پدرى قاتل ، وچنانچه ندادند از خود قاتل ، دية بگيرد . واگر از روى خطاى شبيه به عمد بكشد - به اين معنى كه شخصي را با آلتى بزند كه عادتا كشنده نيست وقصد كشتن هم نداشته واتفاقي كشته شده - خود قاتل بايد دية بدهد ، وولى مقتول حق كشتن أو را ندارد . ( مسأله 2715 ) : دية اى كه قاتل بايد بدهد چنانچه مقتول مرد ومسلمان وآزاد باشد يكى از شش چيز است : أول : در قتل عمدى صد شتر كه داخل سال ششم شده اند . دوم : دويست گاو . سوم : هزار گوسفند . چهارم : دويست حله ، وهر حله دو پارچه است كه در يمن مىبافند . پنجم : هزار مثقال شرعي طلاى سكه دار كه هر مثقال 18 نخود است . ششم : ده هزار درهم كه هر درهمى 6 / 12 نخود نقره سكه دار است . واگر مقتول ، زن ومسلمان وآزاد باشد ، دية أو در هر يك از اين شش چيز نصف دية مرد است . ( مسأله 2716 ) : دية چند چيز مانند دية كشتن است كه مقدار آن در مسأله پيش گذشت : أول : كور كردن دو چشم شخصي ، يا از بين بردن چهار پلك چشم أو . واگر